Święty i Goblin

Mały kamienny Święty zajmował odosobnioną niszę w bocznej nawie starej katedry. Nikt dokładnie nie pamiętał, kim był, ale w pewnym sensie było to gwarancją szacunku. Przynajmniej tak twierdził Goblin. Goblin był bardzo pięknym okazem osobliwej rzeźby w kamieniu i mieszkał na wsporniku na ścianie naprzeciwko niszy małego Świętego. Był powiązany z niektórymi z najlepszych ludzi katedry, takimi jak osobliwe rzeźby w stallach chóru i przegrodzie prezbiterium, a nawet gargulce wysoko na dachu. Wszystkie fantastyczne zwierzęta i manekiny, które rozciągnęły się i poskręcały w drewnie, kamieniu lub ołowiu nad łukami lub w krypcie, były w jakiś sposób z nim spokrewnione; w konsekwencji był osobą o uznanym znaczeniu w świecie katedralnym.

Mały kamienny Święty i Goblin dogadywali się doskonale, choć patrzyli na większość spraw z różnych punktów widzenia. Święty był filantropem w staromodnym stylu; uważał, że świat, jak go postrzegał, był dobry, ale można go było ulepszyć. Szczególnie żałował myszy kościelnych, które były żałośnie biedne. Goblin natomiast uważał, że świat, jaki znał, był zły, ale lepiej go zostawić w spokoju. Funkcją myszy kościelnych było bycie biednym.

„Mimo wszystko” – rzekł Święty – „bardzo mi ich żal”.

„Oczywiście, że tak” – powiedział Goblin – „twoją rolą jest współczucie im. Gdyby przestali być biedni, nie mógłbyś wypełniać swoich obowiązków. Byłbyś synekurą”.

Miał raczej nadzieję, że Święty zapyta go, co oznacza synekura, ale ten schronił się w kamiennej ciszy. Goblin mógł mieć rację, ale mimo to, pomyślał, chciałby coś zrobić dla myszy kościelnych, zanim nadejdzie zima; były takie biedne.

Gdy rozmyślał nad tą sprawą, zaskoczyło go coś, co wpadło mu między stopy z twardym, metalicznym brzękiem. Był to lśniący, nowy talar; jedna z kawek katedralnych, które kolekcjonowały takie rzeczy, przyfrunęła z nim na kamienny gzyms tuż nad jego wnęką, a trzask drzwi zakrystii wytrącił go z równowagi i sprawił, że go upuścił. Od czasu wynalezienia prochu strzelniczego nerwy w rodzinie osłabły.

„Co tam masz?” zapytał Goblin.

„Srebrny talar” – powiedział Święty. „Doprawdy” – kontynuował – „to wielkie szczęście; teraz mogę coś zrobić dla kościelnych myszy”.

„Jak sobie z tym poradzisz?” zapytał Goblin.

Święty się zastanowił.

„Ukażę się w wizji zakrystiance, która sprząta podłogi. Powiem jej, że znajdzie srebrnego talara między moimi stopami i że musi go wziąć, kupić miarkę zboża i położyć na moim ołtarzyku. Kiedy znajdzie pieniądze, będzie wiedziała, że ​​to był prawdziwy sen i będzie starannie przestrzegać moich wskazówek. Wtedy myszy będą miały co jeść przez całą zimę”.

„Oczywiście, że możesz to zrobić” – zauważył Goblin. „Teraz mogę się ukazywać ludziom tylko po tym, jak zjedzą ciężką kolację złożoną z niestrawnych rzeczy. Moje możliwości u kościelnej byłyby ograniczone. W końcu bycie świętym ma pewne zalety”.

Przez cały ten czas moneta leżała u stóp Świętego. Była czysta i lśniąca, z pięknie wytłoczonym herbem Elektora. Święty zaczął się zastanawiać, że taka okazja zdarza się zbyt rzadko, by pochopnie się jej pozbyć. Być może bezmyślna jałmużna mogłaby zaszkodzić kościelnym myszom. W końcu ich funkcją było bycie biednymi; Goblin tak powiedział i Goblin generalnie miał rację.

„Myślałem” – powiedział do tej osobistości – „że może byłoby lepiej, gdybym kazał umieścić na mojej kapliczce świece za talara, zamiast kukurydzy”.

Często życzył sobie, dla ozdoby, aby ludzie czasami zapalali świece przy jego kapliczce; ale ponieważ zapomnieli, kim on jest, nie uważano za opłacalne poświęcanie mu tej uwagi.

„Świece byłyby bardziej ortodoksyjne” – powiedział Goblin.

„Bardziej ortodoksyjne, z pewnością” – zgodził się Święty – „a myszy mogłyby zjeść końce; końce świec są najbardziej tuczące”.

Goblin był zbyt dobrze wychowany, żeby mrugnąć; poza tym, będąc kamiennym goblinem, nie wchodziło to w grę.

⁂

„No cóż, skoro jej tam nie ma, to na pewno!” – powiedziała kościelna następnego ranka. Wyjęła lśniącą monetę z zakurzonej niszy i obracała ją w brudnych dłoniach. Potem włożyła ją do ust i ugryzła.

„Ona nie zamierza tego zjeść” – pomyślał Święty i wbił w nią swe kamienne spojrzenie.

„No cóż” – powiedziała kobieta nieco bardziej piskliwym tonem – „kto by pomyślał! I to święty!”

Potem zrobiła coś niewytłumaczalnego. Wyciągnęła z kieszeni kawałek starej taśmy, obwiązała ją na krzyż, dużą pętlą, wokół talara i zawiesiła na szyi małego Świętego.

Potem odeszła.

„Jedyne możliwe wyjaśnienie” – powiedział Goblin – „jest takie, że to zła wiadomość”.

⁂

„Co to za ozdoba, którą ma na sobie twój sąsiad?” zapytała wiwerna, która była wykuta w kapitelu sąsiedniej kolumny.

Święty chciał płakać ze wstydu, ale będąc z kamienia, nie mógł.

„To moneta o — ekhm! — bajecznej wartości” — odpowiedział Goblin taktownie.

I rozeszła się po katedrze wieść, że do relikwiarza małego kamiennego Świętego trafiła bezcenna ofiara.

„W końcu to coś mieć sumienie goblina” – powiedział do siebie Święty.

Myszy kościelne były biedne jak zawsze. Ale taka była ich funkcja.