Don Kichot

Don Kichot opowiada o czytelniku, który traktuje romanse rycerskie jako instrukcje życia. Jego spotkania są komiczne, ponieważ świat odmawia przyjęcia ról, jakie mu narzuca, ale Cervantes rzadko pozostawia tę komedię prostą. Złudzenie może rodzić hojność równie dobrze jak krzywdę, a praktyczni ludzie nie zawsze są życzliwsi od człowieka, którego wyśmiewają.

Sancho Pansa wnosi więcej niż zdrowy rozsądek. Jego powiedzenia, ambicje i narastające przywiązanie do towarzysza nieustannie zmieniają relację. Ich rozmowy sprawiają, że podróż przypomina ciągłe negocjacje o to, co liczy się jako mądrość, lojalność i wartościowe życie.

Pierwsza część ukazała się w 1605 roku, a druga w 1615. Świadomość publicznej reputacji bohaterów w późniejszej części dodaje kolejną warstwę: historie wpływają na traktowanie ludzi, którzy już żyją według historii. Powieść coraz bardziej interesuje się konsekwencjami zmieniania drugiego człowieka w rozrywkę.

Jej długość, wbudowane opowieści i powtarzające się zwroty wymagają cierpliwości. Przystępny przekład i przypisy o parodiowanych romansach mogą pomóc, choć nie są warunkiem lektury. Polecana czytelnikom lubiącym rozmowę, samoświadome opowiadanie i humor, który powoli obnaża własne okrucieństwo. Trwałość książki wynika częściowo z odmowy wygodnego rozstrzygnięcia między urokiem wyobraźni a roszczeniami świata.