Dwunastu Bezczynnych Sług

Dwunastu sług, którzy nic nie robili przez cały dzień, nie chciało się też wysilać nocą, lecz kładli się na trawie i chwalili się swoją bezczynnością. Pierwszy rzekł: „Co mnie obchodzi wasze lenistwo, muszę troszczyć się o swoje? Troska o moje ciało jest moim głównym zajęciem, jem niemało i piję jeszcze więcej. Po czterech posiłkach poszczę krótko, aż znów poczuję głód, i to mi najbardziej odpowiada. Wstawanie wcześnie nie jest dla mnie; gdy zbliża się południe, już szukam dla siebie miejsca odpoczynku. Jeśli pan zawoła, postępuję dokładnie tak, jakbym go nie słyszał, a jeśli zawoła po raz drugi, czekam chwilę, zanim wstanę, i idę do niego bardzo powoli. W ten sposób życie jest znośne”.

Drugi powiedział: „Mam konia, którym muszę się opiekować, ale zostawiam mu wędzidło w pysku, a jeśli nie chcę tego robić, nie daję mu nic i mówię, że już zjadł. Ja natomiast kładę się w skrzyni na owies i śpię przez cztery godziny. Potem wyciągam jedną nogę i przesuwam nią kilka razy po ciele konia, a potem go czeszę i czyszczę. Kto na tym zarobi? Niemniej jednak służba jest dla mnie zbyt żmudna”.

Trzeci powiedział: „Po co zamęczać się pracą? Nic z tego nie wychodzi! Położyłem się na słońcu i zasnąłem. Zaczął padać deszcz, ale po co miałbym wstawać? Pozwoliłem mu padać w imię Boże. W końcu spadł ulewny deszcz, tak silny, że wyrwał mi włosy z głowy i zmył je, a ja dostałem dziurę w czaszce; założyłem plaster i wszystko wróciło do normy. Miałem już kilka takich urazów”.

Czwarty powiedział: „Jeśli mam się podjąć jakiejś pracy, najpierw kręcę się przez godzinę, żeby nabrać sił. Potem zaczynam powoli i pytam, czy nie ma nikogo, kto mógłby mi pomóc. Potem pozwalam mu wykonać główną pracę, a w rzeczywistości tylko się przyglądam; ale to i tak jest dla mnie za dużo”.

Piąty powiedział: „Co za różnica? Pomyśl tylko, mam wynieść obornik ze stajni i załadować go na wóz. Puszczam go powoli, a jeśli coś nabrałem na widły, podnoszę go tylko do połowy, a potem odpoczywam tylko kwadrans, aż w końcu go wrzucę. Wystarczy i będzie w zapasie, jeśli wywiozę cały wóz w ciągu dnia. Nie mam ochoty zabijać się pracą”.

Szósty rzekł: „Wstydźcie się! Nie boję się żadnej pracy, ale leżę przez trzy tygodnie i ani razu nie zdejmuję ubrania. Po co zapinać buty? Co mnie obchodzi, mogą mi spaść z nóg, nieważne. Jeśli wchodzę po schodach, powoli wlokę jedną nogę za drugą na pierwszy stopień, a potem liczę resztę, żeby wiedzieć, gdzie mam odpocząć”.

Siódmy rzekł: „To mi nie wystarczy; mój pan pilnuje mojej pracy, tylko że nie ma go w domu przez cały dzień. Ale ja niczego nie zaniedbuję, biegnę tak szybko, jak to możliwe, gdy się czołga. Jeśli mam się dostać do przodu, czterech krzepkich mężczyzn musi mnie pchać z całej siły. Doszedłem do miejsca, gdzie sześciu mężczyzn leżało na łóżku obok siebie. Położyłem się obok nich i też zasnąłem. Nie było szans, żeby mnie zbudzić, a kiedy chcieli, żebym wrócił do domu, musieli mnie zanieść”.

Ósmy powiedział: „Widzę wyraźnie, że tylko ja jestem aktywny; jeśli przede mną leży kamień, nie zadaję sobie trudu, by podnieść nogi i przejść nad nim. Kładę się na ziemi, a jeśli jestem mokry i pokryty błotem i brudem, leżę tak, dopóki słońce mnie nie osuszy. Co najwyżej odwracam się tylko tak, by mogło na mnie świecić”.

Dziewiąty rzekł: „To właściwa droga! Dziś chleb był przede mną, ale byłem zbyt leniwy, żeby go wziąć, i o mało nie umarłem z głodu! Co więcej, stał obok dzban, ale był tak duży i ciężki, że nie lubiłem go podnosić i wolałem znosić pragnienie. Samo odwrócenie się było dla mnie zbyt trudne, leżałem jak kłoda przez cały dzień”.

Dziesiąty rzekł: „Lenistwo sprowadziło na mnie nieszczęście: złamaną nogę i spuchniętą łydkę. Trzech z nas leżało na drodze, a ja miałem wyciągnięte nogi. Ktoś nadjechał wozem, a koła mnie przejechały. Mógłbym cofnąć nogi, ale nie słyszałem nadjeżdżającego wozu, bo komary brzęczały mi wokół uszu, wpełzały mi nosem i wylatywały ustami; kto zada sobie trud, żeby przegonić te robactwo?”

Jedenasty powiedział: „Wczoraj zrezygnowałem z miejsca. Nie miałem już ochoty nosić ciężkich książek mojemu panu ani ich stamtąd zabierać. Cały dzień nie było końca. Ale prawdę mówiąc, dał mi zwolnienie i nie chciał mnie dłużej trzymać, bo jego ubrania, które zostawiłem w kurzu, były całe zjedzone przez mole i bardzo się z tego cieszę”.

Dwunasty powiedział: „Dziś musiałem wjechać wozem na wieś, rozścielić sobie na nim posłanie ze słomy i dobrze się wyspać. Lejce wyślizgnęły mi się z ręki, a kiedy się obudziłem, koń prawie się wyrwał, uprząż zniknęła, rzemień, który przypinał konia do dyszli, zniknął też chomąto, uzda i wędzidło. Ktoś przechodził i wszystko wyniósł. Poza tym wóz utknął w grzęzawisku. Zostawiłem go i znów wyciągnąłem się na słomie. W końcu przyszedł sam pan i wypchnął wóz, a gdyby nie przyszedł, nie leżałbym tu, lecz tam i spałbym w całkowitym spokoju”.