Monte Kristo Kontu

Monte Kristo Kontu, çok uzun bir hikâyeyi taşıyacak kadar doğrudan bir haksızlıkla başlar: Edmond Dantès başkalarının çıkarcılığı yüzünden özgürlüğünü ve geleceğini yitirir. Ardından gelen olağanüstü dönüşüm, okura küçümsenmiş bir adamın bilgi, kaynak ve sonuçları tasarlama gücü edinmesini izleme hazzı verir.

Dumas ortaya çıkan intikamı salt güçlü değil, incelikle kurulmuş kılar. Kılıklar, mali baskı, aile sırları ve zamanlaması titiz açıklamalar, bilginin silah gibi işlediği bir olay örgüsü yaratır. Pek çok sahne, okur hedeftekilerin göremediği bir düzeni görebildiği için tatmin edicidir.

Roman bu tatmini de karmaşıklaştırır. Niyeti bakımından kesin bir plan, zararı suçluların ötesine yayabilir. Dantès’in adaletin aracı olarak hareket ettiği iddiasını, onu iten kişisel ihtiyaçtan ayırmak giderek zorlaşır.

İlk kez 1844’ten başlayarak tefrika edilen eser, tefrika romanın ivmesini ve genişliğini taşır. Büyük karakter kadrosu ve mekân değişimleri dikkatli okumayı ödüllendirirken arada yapılan özetlemeler nefes aldırır. Uzun soluklu gerilimi, dönüşümü ve ahlaken oynak zaferleri seven okurlara önerilir. Eksiksiz çeviri, intikam mekanizmasının etrafındaki toplumsal ve duygusal dokuyu daha çok korur; bir baskının kısaltılmış olup olmadığını kontrol etmekte yarar vardır.